بايلار وورۇسۇـ دئيابىت وورۇسۇ جانا انىن ەرچىمە وورۇلارى

2019-11-05 19:28

دئيابىت وورۇسۇن «بايلار وورۇسۇ» دەپ قويۇشات، ازىرعا چەيىن، انى تۉپ تامىرىنان ايىقتىرۇۇ مۉمكۉن بولبوي كەلەت، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعاندان كىيىن، نووقاس ۅمۉر بويۇ انى مەنەن شەرىك بولوت. دئيابىت وورۇسۇنۇن جامان جەرى نەگىزىنەن كۅپتۅگۅن ەرچىمە وورۇلاردا كۅرۉلۅت، انىن ىچىندە جۉرۅك قان تامىر وورۇلارى ەڭ ەلە وپۇرتالدۇۇ. ەمى بئز بىرگە دئيابىت وورۇسۇ جانا انىن ەرچىمە وورۇلارىن، وشوندوي ەلە دئيابىت وورۇسۇنۇن الدىن الۇۇ جانا دارىلوو جۅنۉندۅ تۉشۉنۉككۅ ەە بولوبۇز.

دئيابىت وورۇسۇ ــ قانداعى جوعورۇ قانت قۇرامىن ۅزگۅچۅلۉك قىلعان مەتابولئزىم مۉنۅزدۉۉ وورۇ، انىن ۅزۉ قورقۇنۇچتۇۇ ەمەس، قورقۇنۇچتۇۇسۇ ــ ەرچىمە وورۇلار، بۇل ەرچىمە وورۇلار جوعورۇدا تۅبۅدۅن تارتىپ، تۅمۅندۅ بۇتتۇن تامانىنا چەيىن، انىن ىچىندە كۅز، جۉرۅك، قان تامىر، بۅيرۅك، بۇتتاعى وورۇ ۅزگۅرۉۉسۉ سىياقتۇۇلارعا چەيىن بولوت. دارىگەرلەر: ۅمۉر بويۇ وورۇعا جولدوش بولۇۇدان ساقتانۇۇ ۉچۉن، دئيابىت وورۇسۇنۇن ەرچىمە وورۇلارىنان ساقتانۇۇ ازىرقى زارىلدىن زارىلى، دەپ ەسكەرتەت.

 ازىرعا چەيىن، جۇڭگودو بۅيرۅكتۉن قىزماتى ناچارلاشۇۇ ايىنان دئيالىز جاسووعو تۇۇرا كەلگەن نووقاستار ىچىندە، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعاندار 1- ورۇندا تۇرات؛ جۉرۅك چانچۇۇ(مئيوكارد) وورۇسۇنا قابىلعاندار ىچىندە، جۉرۅك قان تامىرىنا تەەك قويدۇرۇۇعا تۇۇرا كەلگەن نووقاستار، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعاندار ىچىندەگى تۉزگۅن سالىشتىرماسى 1- ورۇندا تۇرات. بۇل، دئيابىتتىن ۅنۅكۅت وورۇ قاتارى، بۉت دەنەنىن قان تامىرىنا تااسئر كۅرسۅتۅۅرۉ جە زاقىمداي تۇرعانىن تۉشۉندۉرۅت.

دئيابىت وورۇسۇنۇن ەرچىمە وورۇلارى داعى سوقۇر قىلىپ قويۇۇسۇ مۉمكۉن، وشوندوي ەلە دەنەنىن مايىپ بولۇۇسۇنا الىپ كەلۉۉسۉ مۉمكۉن. ىستاتىستىكاعا قاراعاندا، جۇڭگودوعۇ دئيابىت وورۇلارى ىچىندە قولۇ- بۇتۇ زاقىمدالعان نووقاستاردىن كۅرۉلۉۉ سالىشتىرماسى ٪15- ٪20 عا جەتكەن؛ ار جىلى سىرتقى زاقىمدالۇۇدان باشقا قولۇ- بۇتۇن كەسىتىرگەن نووقاستار ىچىندە، ٪50 دان كۅبۉ دئيابىت وورۇسۇ بولۇپ چىققان. بەيجىن شىجئتان دوقتۇرقاناسىنىن ورۇنباسار باشچىسى ۋاڭ جئياڭنئڭ مىنداي دەيت: كىچىنەك جاراقاتتالعان جەردە، الدى مەنەن جۇمشاق تىكاندار سەزگەنەت، اقىرىندا چۇچۇق سەزگىنچى پايدا بولوت، ال قان بۇزۇلۇۇ وورۇسۇن پايدا قىلىپ، ۅمۉرگۅ قووپ تۇۇلات. جۇعۇمدانعان كۅلۅمۉ كەڭىرگەندە، بۇتتۇ كەسىپ جىبەرۉۉگۅ تۇۇرا كەلەت.

 دۉينۅ مەدىتسىنا كىلىنىكاسى بويۇنچا دئيابىت وورۇسۇنۇن ەڭ اقىرىندا ۅلۉمگۅ الىپ كەلۉۉ سەبەبىنە قاراتا الىپ بارىلعان تەكشەرۉۉنۉن جىيىنتىعى، ٪95 دئيابىت وورۇسۇنۇن ەڭ اقىرىندا ۅلۉپ كەتۉۉسۉنۉن سەبەبى دئيابىت وورۇسۇنۇن ۅزۉندۅ بولبوستون، دئيابىت وورۇسۇنان ۇلام كەلىپ چىققان تۉردۉۉ ەرچىمە وورۇلار ەكەنىن كۅرسۅتتۉ.

كۅپچۉلۉك دايىما دئيابىت بئر ۅنۅكۅت وورۇ، دەمەيدە ۅمۉرگۅ انچا قووپ الىپ كەلبەيت، دەپ قاراشات.

 ئش جۉزۉندۅ، ەگەر دئيابىت وورۇسۇنا جۉرۅك قان تامىر ەرچىمە وورۇلارى قوشۇلۇپ كەلسە، ۅمۉرگۅ ۅتۅ زور قووپ الىپ كەلەت. ساندۇۇ ماالىماتتا كۅرسۅتۉلگۅندۅي: ٪50.45 دئيابىت وورۇسۇنا چالدىققان نووقاس جۉرۅك قان تامىر وورۇسۇنۇن قوشۇلۇپ كەلۉۉسۉنۅن ۇلام ۅمۉرۉنۅن ايرىلعان، جۉرۅك قان تامىر وورۇسۇنان ۅمۉرۉنۅن ايرىلۇۇ جالپى تۇلقۇداعى 2- تۉردۅگۉ دئيابىت وورۇسۇ نووقاستارىنىن بولجومدوعۇ ۅمۉرۉن تۅمۅندۅتۉپ جىبەرگەن. وشوندوي ەلە، دئيابىت وورۇسۇنا قوشۇلۇپ كەلگەن جۉرۅك قان تامىر ەرچىمە وورۇسۇنۇن كۅرۉلۉۉ ۇباقتى انداي ەلە كەچىگىپ كەلبەيت، %68 نووقاستاردا چىنىعى دئيابىت وورۇسۇ دەپ مۉنۅزدۅلگۅندۅن كىيىنكى 5 جىل ىچىندە جۉرۅك سول قارىنچاسىنىن ىشتەشىندە توسقوولدۇق كۅرۉلگۅن. ۇشۇندان، دئيابىت وورۇسۇنۇن كۅپتۅگۅن ەرچىمە وورۇلارى ىچىندە، جۉرۅك قان تامىر ەرچىمە وورۇسۇ ۅتۅ ەلە وپۇرتالدۇۇ ەكەنىن كۅرۉپ الۇۇعا بولوت.

 جۇڭگو جاپونىيا دوستۇق دوقتۇرقاناسىنىن ادئسى، پىروفەسسور ياڭ ۋىنيئڭ باسا بەلگىلەپ مىنداي دەيت: جۉرۅك قان تامىر ەرچىمە وورۇلارى 2- تىپتەگى دئيابىت وورۇسۇ نووقاستارىنىن ۅمۉرۉن زور داراجادا قىسقارتىپ جىبەرەت، ايرىقچا نووقاس بئر ۇباقتا جوعورۇ قانت، جوعورۇ قان باسىم، جوعورۇ قان قويۇۇلۇق سىياقتۇۇ قوشۇل- تاشىل كەلگەن فاكتورلورعو قابىلعاندا، جۉرۅك قان تامىر وورۇسۇنۇن ەرچىمە وورۇلارىنىن كۅرۉلۉۉ ىقتىمالدىعى زور داراجادا جوعورۇلايت، وشوندۇقتان دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعان نووقاستار جۉرۅك قان تامىر ەرچىمە وورۇلارىنا انسايىن ماانئى بەرۉۉلۅرۉ كەرەك.

 پىروفەسسور ياڭ ۋىنيئڭ باسا بەلگىلەپ مىنداي دەيت: 2- تىپتەگى دئيابىت وورۇسۇن دارىلوودو، جۉرۅكتۉ اسىراي تۇرعان قانتتى تۉشۉرۉۉچۉ دارىلاردى ىشتەتۉۉ داعى جەتىشپەيت، داعى جۉرۅك قان تامىر وورۇلارىنىن وپۇرتالىن ىشتىكتۉۉ ازايتۇۇ كەرەك، دارى مەنەن تۇرمۇش ىڭعايىن ايقالىشتىرىپ، جۉرۅك قان تامىر وورۇلارىنان ۅلۉپ كەتۉۉنۉن قورقۇنۇچۇنان وولاق بولۇۇ ماقساتىنا جەتۉۉگۅ بولوت. وشونۇ مەنەن قاتار، دئيابىت تۉرۉندۅگۉ جۉرۅك وورۇسۇن ەرتە بايقوو ۉچۉن، ار بئر دئيابىت وورۇسۇ بولعون نووقاستىن ماال- ماالىندا جۉرۅك كاردىيوگىرامما جانا ۇلتۇرا دووشتو جۉرۅك تەكشەرتۉۉ اپپاراتىندا تەكشەرتىپ تۇرۇۇ سۇنۇشۇنۇن بەرەبىز.

تۉردۉۉ ەرچىمە وورۇلار ىچىندە، كۅزدۉن تورچو قابىعىنىن وورۇ ۅزگۅرۉۉسۉ، وڭوي ەلە نووقاستا العاچقى وورۇ بەلگىلەرى تااسئن بايقالباي وشونۇ مەنەن دارىلوو ۇباقتى كەچەڭدەپ، اقىرىندا كۅزدۉن كۅربۅي قالۇۇسۇنا الىپ كەلەت. دئيابىت وورۇسۇ كەلتىرىپ چىعارعان كۅزدۉن تورچو قابىعىنداعى وورۇ ۅزگۅرۉۉسۉ، دئيابىت مۉنۅزدۉۉ سارى تاقتىن ىيلااعى ــ ۇچۇردا جۇڭگودو كۅرۉۉ قۇرباتى وور داراجادا زاقىلدالعان ال تۇرعاي كۅربۅي قالۇۇنۇ كەلتىرىپ چىعارعان زارىل سەبەپتەردىن بئرى.

 دئيابىت مۉنۅزدۉۉ سارى تاق ىيلااعى ــ ەڭ كۅپ كەزىگە تۇرعان دئيابىت مۉنۅزدۉۉ ىچكە قىل تامىر ەرچىمە وورۇلارىنىن بئرى، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعان نووقاستاردا كۅرۉلۉۉ سالىشتىرماسى ٪7.6 بولوت، جۇڭگودو دئيابىت مۉنۅزدۉۉ كۅزدۉن سارى تاق ىيلااعىنا قابىلعاندار ازىر 5 مئللىيون 400 مىڭدەن اشات.

 كۅرۉۉ قۇباتى قالىپتۇۇ بولعون ابال استىندا، كۅزدۉن تورچو قابىعىنىن بوربورۇنداعى سارى تاق رايونۇ قىلداي ىچكە تامىرلار مەنەن قۇرچالىپ تۇرات، قىل تامىرلار قىچقىلتەكتى سارى تاققا جەتكىرىپ بەرەت، ارى كەرەكسىز زاتتاردى تاشىپ الىپ كەتەت. ال ەمى، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعان نووقاستاردا دايىم كەزىگە تۇرعان جوعورۇ قان قۇرامى جانا جوعورۇ قان باسىم بۇل قان تامىرلاردى زاقىمدايت، ارى سارقىپ چىعۇۇنۇ كەلتىرىپ چىعارات. زاقىمدالعان قان تامىرلاردان سۇيۇقتۇق جانا بەلوكتور سارقىپ چىعىپ، سارى تاقتىن ايلاناسىنا جىيىلىپ، سارى تاقتىن قالىڭداشىن، شىشۉۉسۉن ارى زاقىمدالىشىن كەلتىرىپ چىعارات، وشونۇ مەنەن دئيابىت مۉنۅزدۉۉ سارى تاق ىيلااعىنىن كۅرۉلۉۉسۉنۅ الىپ كەلىپ، كۅرۉۉ قۇرباتىن وور داراجادا بۇزات. انتكەنى دئيابىت مۉنۅزدۉۉ سارى تاق ىيلااعى وڭوي سەزىلبەيت. كەەبىر نووقاستاردا دئيابىت مۉنۅزدۉۉ سارى تاق ىيلااعى وورۇسۇنا قابىلعان بولسودا، بئروق انى بايقابايت، جە بئر جاق كۅزۉندۅ ىيلااق بولسو، داعى كۅزۉندۅ بولبويت، وشونۇ مەنەن انچەيىن ەلەپ- ەسكەربەي، ىيلااقتان زاقىمدالۇۇ كەلىپ چىعات. 

 بەيجىن شىيەحى دوقتۇرقاناسىنىن ادىستەردى مىنداي دەپ ەسكەرتەت: دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعاندار ماال- ماالى مەنەن كۅزدۉن استىن تەكشەرىپ تۇرۇۇ كەرەك. كۅرۉۉ قۇباتى زاقىمدالعاندان كىيىن انان دوقتۇرعا كۅرۉنگۅندۅ، ئش جۉزۉندۅ ەباق كەچىككەن بولوت.

 ىزىلدۅۅلۅر، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلىپ 3 جىلدان اشقاندا، ەرچىمە وورۇلاردىن كۅرۉلۉۉ ىقتىمالدىعى ٪46 عا، 5 جىلدان اشقان بولسو ٪61 عا، 10 جىلدان اشقانداردا ەرچىمە وورۇلاردىن كۅرۉلۉۉ ىقتىمالدىعى ٪98 عا جەتەەرىن كۅرسۅتتۉ. وشوندۇقتان، دئيابىت وورۇلارىن ىشتىكتۉۉ دارىلوو ۅتۅ زارىل.

 بەيجىن شىجئتان دوقتۇرقاناسىنىن ورۇنباسار باشچىسى ۋاڭ جئياڭنئڭ مىنداي دەيت: وبولۇ دئيابىت وورۇسۇن تىزگىندۅۅ كەرەك، دوقتۇردۇن ايتقانى بويۇنچا دارى جەپ، قانداعى قانت قۇرامىن تىزگىندۅۅ كەرەك. ەكىنچىدە، اراكەت قىلىپ تۇرۇۇ كەرەك.

 ىزىلدۅۅلۅر، دئيابىت وورۇسۇنۇن تۇرمۇش اداتى مەنەن تىعىز بايلانىشتا بولوورۇن، ۉي بۉلۅدۅ ەرلۉۉ زايىپتان بىرۅۅ دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعان بولسو، داعى بىرۅۅنۉن دئيابىت وورۇسۇنا قابىلۇۇ ىقتىمالدىعى دا ارتا تۉشۅۅرۉن كۅرسۅتتۉ.

 دوقتۇرلار مىنداي دەپ ەسكەرتەت: جامااتىنداعى تۇقۇم قۇبالوو داعى دئيابىتتىن كۅرۉلۉۉسۉندۅگۉ نەگىزگى سەبەپتەردىن بئرى. وشوندۇقتان، دئيابىت وورۇسۇنا قابىلعاندار بولسو، ماالىندا دوقتۇرعا كۅرۉنۉپ قانتتى تەكشەرىپ تۇرۇۇ، كۅڭۉلدۉۉ ماانايدى ساقتا، دەنە تاربئيا ارقىلۇۇ دەنە چىڭعالتۇۇنۇ كۉچۅتۉپ، دەنە سالماعىن ىلايىعىندا ازايتىپ، دئيابىتتىن كۅرۉلۉۉسۉنۅن ساقتانۇۇ كەرەك.


〖2019.11.05-19:28〗    جووپتۇ رەداكتور:Namysbek
0

شئنجاڭ جاڭىلىقتارىنان تۉز بايان  باسما ۇقۇق مەنچىگى

تەلەفون:(0991)2508509  9  (0991)2578492

دارەگى: شئنجاڭ ۉرۉمچۉ شاارى 830- نومۇر شئنجاڭ رادىيو تەلە ىستانسىياسى تارتۇۇ، تىزگىندۅۅ ئماراتى 17- قابات

بەرۉۉلۅردۉ توردون تارتۇۇ، كۅرۉۉ، تىڭشوو ماقۇلدۇق نومۇرۇ:3105103

新ICP备10200244号9  新B2-20040027

新公网安备 65010202000379号

شئنجاڭ رادىيو تەلە ىستانسىياسىنىن شىبىر سۅز جايىتىنا نازار وودارىڭىز